Cập nhật ngày 26/08/2026 theo quy định có hiệu lực từ 01/07/2026. Phạm vi bài viết: bài này tập trung vào 10 thay đổi của riêng Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Để đọc từ nền tảng, xem hóa đơn điện tử là gì và chứng từ điện tử là gì; để tra theo tình huống, xem các loại hóa đơn điện tử hiện hành, các trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử và so sánh quy định trước và sau 01/07/2026. Nghị định 254/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/07/2026, thay thế Nghị định 123/2020 và Nghị định 70/2025. Văn bản hệ thống hóa quy định theo Luật Quản lý thuế 108/2025, làm rõ đối tượng, loại hóa đơn, ngoại lệ, thông tin người tiêu dùng và chuyển đổi chứng từ giấy. Một số nội dung đã xuất hiện từ Nghị định 70/2025, như hóa đơn thương mại điện tử và nhóm hộ doanh thu lớn. Nghị định 254 kế thừa và chuẩn hóa, không có nghĩa mọi quy trình đều thay đổi từ đầu. Theo Điều 43, Nghị định 123/2020, phần liên quan tại Nghị định 41/2022 và Nghị định 70/2025 hết hiệu lực từ 01/07/2026. Hồ sơ mới phải đối chiếu Nghị định 254 và Thông tư 91. Nghị định 254 thay toàn bộ cấu trúc quản lý hóa đơn, chứng từ điện tử, từ lập, sử dụng, lưu trữ đến dữ liệu, tra cứu, trách nhiệm và chuyển tiếp; nhiều nghiệp vụ cũ vẫn được kế thừa. Điều 4 yêu cầu lập hóa đơn khi bán hàng, dịch vụ và cả nhiều trường hợp khuyến mại, biếu tặng, trao đổi, trả thay lương, tiêu dùng nội bộ, cho vay/mượn hàng. “Không thu tiền” không tự động được miễn. Điều 6 xác định nhóm dùng hóa đơn có mã, nhóm đủ điều kiện dùng hóa đơn không có mã và nhóm bán trực tiếp cho người tiêu dùng dùng hóa đơn từ máy tính tiền. Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 1 tỷ đồng, hoặc bán tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng, phải áp dụng loại phù hợp. Đơn vị bán trực tiếp đã đăng ký hóa đơn có mã/không mã theo Điều 6 không bắt buộc đăng ký thêm hóa đơn máy tính tiền. Xem hóa đơn có mã và không có mã. Điều 7 tập hợp các trường hợp như hộ, cá nhân thuộc diện bên mua lập bảng kê thu mua; một số thu nhập cho thuê bất động sản, nội dung số cung cấp ra nước ngoài; đại lý đã được khấu trừ thuế; giao dịch tài chính; góp vốn, điều chuyển tài sản và hàng hóa dùng tiếp cho sản xuất. Phải đọc đúng điều kiện, không suy rộng thành miễn hóa đơn chung. Điều 8 quy định hóa đơn thương mại điện tử cho xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ khi đủ điều kiện chuyển dữ liệu đến cơ quan thuế. Nếu chưa đủ điều kiện, dùng hóa đơn GTGT hoặc bán hàng điện tử phù hợp. Đây là nội dung được kế thừa từ năm 2025. Nguyên tắc chính vẫn là: bán hàng lập khi chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng; dịch vụ lập khi hoàn thành hoặc khi thu tiền trước/trong quá trình cung cấp. Xuất khẩu lập chậm nhất ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày thông quan. Điều 9 đồng thời có mốc riêng cho xây dựng, bất động sản, xăng dầu, vận tải, thương mại điện tử, nền tảng số, tài sản mã hóa, sàn các-bon và các ngành phải đối soát. Có thể tra cứu theo tình huống tại bảng thời điểm lập hóa đơn 2026. Nếu người tiêu dùng cung cấp tên, địa chỉ, số định danh thì hóa đơn thể hiện các thông tin đó; nếu không cung cấp thì ghi “Bán cho người tiêu dùng”, trừ trường hợp đặc thù. Hóa đơn không có thông tin người mua hoặc xuất cho người tiêu dùng không được chủ thể kinh doanh dùng hạch toán chi phí, quyết toán thuế. Xem khách lẻ không cung cấp thông tin. Điều 11 quy định doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, hộ và cá nhân kinh doanh tại địa bàn khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn được miễn phí dịch vụ trong 12 tháng kể từ khi sử dụng. Cơ quan xử lý tài sản công cũng có cơ chế lập hóa đơn qua hệ thống thuế hoặc tổ chức được ủy thác. Ngoài các trường hợp này, phí dịch vụ thực hiện theo hợp đồng với nhà cung cấp. Nghị định quy định chứng từ khấu trừ TNCN, biên lai điện tử, thời điểm lập, nội dung và chuyển dữ liệu. Hóa đơn, chứng từ phải lưu dưới dạng thông điệp dữ liệu, bảo đảm toàn vẹn và sẵn sàng tra cứu; bản giấy chuyển đổi không mặc nhiên thay giá trị giao dịch của bản điện tử. Điều 41 cho phép khen thưởng thông tin về người bán không lập, giao hóa đơn: tối đa 10% tiền phạt và không quá 10 triệu đồng/vụ; thủ tục do Bộ Tài chính quy định. Điểm bán lẻ cần kiểm soát việc giao hóa đơn ở mọi kênh. Ví dụ: Hộ doanh thu 1,3 tỷ đồng bán đồ ăn trực tiếp phải rà soát đăng ký theo Điều 6; phiếu thanh toán nội bộ không thay hóa đơn điện tử. Siêu thị bán cho khách không cung cấp thông tin phải lập theo trường hợp người tiêu dùng. Đơn vị còn biên lai giấy được dùng đến hết 31/12/2026 nhưng phải chuẩn bị chuyển đổi và tiêu hủy phần tồn đúng thủ tục. Từ ngày 01/07/2026. Ngày ban hành là 30/06/2026, vì vậy doanh nghiệp cần đặc biệt chú ý giao dịch và hóa đơn ở thời điểm giao kỳ. Từ 01/07/2026, Nghị định 70 hết hiệu lực theo Điều 43 Nghị định 254. Tuy nhiên, khi xử lý hóa đơn đã lập trong thời kỳ cũ vẫn phải xem quy định chuyển tiếp và thời điểm phát sinh nghiệp vụ. Không. Phải xét doanh thu, ngành nghề, cách bán và loại đã đăng ký tại Điều 6. Xem hộ nào phải dùng hóa đơn điện tử.Nghị định 254/2026/NĐ-CP: 10 điểm cần biết về hóa đơn, chứng từ điện tử
Tóm tắt nhanh
Căn cứ pháp lý và thời điểm áp dụng
10 điểm cần biết và các thay đổi đáng chú ý của Nghị định 254/2026
1. Một nghị định mới thay toàn bộ khung cũ
2. Nguyên tắc lập hóa đơn tiếp tục bao quát nhiều giao dịch không thu tiền
3. Phân loại đối tượng theo hóa đơn có mã, không mã và máy tính tiền
4. Làm rõ các trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử
5. Hóa đơn thương mại điện tử trở thành một loại hóa đơn rõ ràng
6. Thời điểm lập được chuẩn hóa và cập nhật cho kinh tế số
7. Thông tin người tiêu dùng được quy định cụ thể hơn
8. Miễn phí dịch vụ hóa đơn điện tử trong phạm vi xác định
9. Chứng từ điện tử và dữ liệu được quản lý xuyên suốt
10. Có cơ chế khen thưởng người tiêu dùng phản ánh việc không lập hóa đơn
So sánh Nghị định 123/2020, Nghị định 70/2025 và Nghị định 254/2026
Nội dung Khung trước 01/07/2026 Nghị định 254/2026 Hình thức văn bản Nghị định 123 là nền tảng, Nghị định 70 sửa đổi nhiều điều. Một nghị định thay thế toàn bộ, triển khai Luật Quản lý thuế 108/2025. Hóa đơn thương mại và hộ doanh thu lớn Đã được bổ sung trong Nghị định 70/2025. Được hệ thống hóa tại Điều 6 và Điều 8. Trường hợp không dùng hóa đơn Quy định rải rác trong Nghị định 123, Nghị định 70 và pháp luật thuế GTGT. Điều 7 tập hợp và làm rõ danh mục theo nhóm giao dịch. Thông tin khách lẻ Có các ngoại lệ về chỉ tiêu người mua theo từng loại hóa đơn. Quy định cụ thể cách ghi “Bán cho người tiêu dùng” khi không được cung cấp thông tin. Chuyển tiếp giấy Hóa đơn cơ quan thuế đặt in và biên lai giấy vẫn được quản lý theo khung cũ. Hóa đơn do cơ quan thuế đặt in hết giá trị từ 01/07/2026; biên lai giấy còn lại được dùng đến hết 31/12/2026 rồi tiêu hủy. Khuyến khích lấy hóa đơn Có chủ trương khuyến khích, hóa đơn may mắn và giải pháp địa phương. Nghị định hóa cơ chế khen thưởng người tiêu dùng cung cấp thông tin, có trần chi. Doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần làm gì?
Ví dụ áp dụng
Câu hỏi thường gặp
Nghị định 254 có hiệu lực từ ngày nào?
Nghị định 70/2025 còn được áp dụng không?
Có phải mọi hộ kinh doanh đều dùng hóa đơn máy tính tiền?
MỚI NHẤT!
