Hóa đơn khoản thu hộ, chi hộ: Khi nào là doanh thu dịch vụ?

Cập nhật ngày 27/08/2026 theo quy định có hiệu lực từ 01/07/2026.

Tóm tắt nhanh

Tên gọi “thu hộ, chi hộ” không quyết định bản chất. Phải xem hợp đồng ủy quyền, chủ thể chịu chi phí, chứng từ gốc đứng tên ai và doanh nghiệp có hưởng chênh lệch hay phí hay không.

Kết luận áp dụng

Khoản thực sự thu hoặc chi hộ cần có ủy quyền, luồng tiền tách biệt, chứng từ gốc phù hợp và đối soát hoàn trả. Phí thực hiện dịch vụ là doanh thu riêng và phải lập hóa đơn theo quy định.

Trước khi lập hóa đơn, doanh nghiệp phải đối chiếu hợp đồng, thời điểm chuyển giao hoặc hoàn thành, dữ liệu chuyên ngành và hướng dẫn của cơ quan quản lý trực tiếp.

Căn cứ pháp lý và nguồn chính thức

Nghị định 254/2026/NĐ-CP, hiệu lực 01/07/2026.
Thông tư 91/2026/TT-BTC, hiệu lực 01/07/2026.
Hướng dẫn chính thức về thời điểm lập hóa đơn theo ngành.
Tổng hợp điểm mới do Cục Thuế công bố.
Hướng dẫn quản lý thuế hoạt động nền tảng số.

Quy trình thực hiện theo ngành

Bước 1: Đọc hợp đồng và xác định chủ thể mua dịch vụ.
Bước 2: Tách tài khoản, mã giao dịch và khoản phí.
Bước 3: Thu thập chứng từ gốc đứng tên đúng bên.
Bước 4: Đối soát số đã thu, chi và hoàn lại.
Bước 5: Lập hóa đơn cho phí hoặc doanh thu thuộc doanh nghiệp.

Hồ sơ cần lưu

Hợp đồng, phụ lục và tài liệu xác định thời điểm chuyển giao hoặc hoàn thành.
Bảng kê, biên bản nghiệm thu, đối soát hoặc dữ liệu giao dịch chuyên ngành.
Chứng từ thanh toán, thu hộ, chi hộ và công nợ liên quan.
XML, bản thể hiện, chữ ký số, mã và phản hồi truyền nhận.
Hồ sơ điều chỉnh, thay thế, hủy và thông báo cho các bên.

Sai lầm thường gặp

Gọi mọi khoản thu là thu hộ.
Chứng từ gốc đứng tên sai chủ thể.
Không tách phí dịch vụ khỏi tiền thu hộ.

So sánh quy định trước và từ 01/07/2026

Tiêu chí	Trước 01/07/2026	Từ 01/07/2026
Căn cứ hóa đơn	Nghị định 123/2020, Nghị định 70/2025, Thông tư 32/2025.	Nghị định 254/2026 và Thông tư 91/2026.
Nguyên tắc	Lập khi bán hàng hoặc hoàn thành dịch vụ theo trường hợp.	Tiếp tục nguyên tắc nghiệp vụ, áp chuẩn dữ liệu và kết nối mới.
Điểm ngành	Áp dụng quy tắc chuyên ngành và hồ sơ giai đoạn trước.	Nguyên tắc bản chất giao dịch đã áp dụng trong khung cũ. Nghị định 254 nhấn mạnh hóa đơn phản ánh đầy đủ, trung thực nghiệp vụ; không thể dùng nhãn thu hộ để né doanh thu.
Đối soát	Thường dựa chứng từ và bảng kê nội bộ.	Cần liên kết dữ liệu giao dịch, XML và phản hồi truyền nhận.

Ví dụ thực tế

Tình huống: Đơn vị vận hành tòa nhà thu hộ điện nước đúng số phải có hợp đồng và đối soát; phí quản lý của đơn vị là doanh thu riêng.

Nguyên tắc xử lý: Xác định đúng bản chất khoản thu, chủ thể bán và mốc hoàn thành; không dùng ngày thanh toán thay thế máy móc cho thời điểm lập hóa đơn.

Câu hỏi thường gặp

Có được đợi khách thanh toán mới lập hóa đơn không?

Không mặc nhiên. Phải áp dụng thời điểm bán hàng, hoàn thành dịch vụ, thu tiền hoặc kỳ đối soát theo đúng trường hợp của pháp luật.

Có được gộp nhiều dịch vụ vào một dòng không?

Chỉ khi vẫn phản ánh trung thực và đủ căn cứ. Các cấu phần khác thuế suất, chủ thể hoặc thời điểm nên tách để đối soát.

Khoản thu hộ có phải doanh thu không?

Phải xét hợp đồng, chủ thể chịu chi phí, chứng từ gốc và khoản phí hưởng. Tên gọi nội bộ không quyết định bản chất thuế.